Bài tập Ôn tập môn GDCD Lớp 7

Nội dung text: Bài tập Ôn tập môn GDCD Lớp 7

1. ĐỀ BÀI Câu 1: “ Lời nói chẳng mất tiền mua Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau” Câu ca dao trên nói về phẩm chất đạo đức nào của con người? Em hãy viết một bài văn về phẩm chất đạo đức đó. (2đ) Câu 2. Theo thống kê của Ủy ban ATGT Quốc gia, năm 2013 cả nước đã xảy ra 29.385 vụ tai nạn giao thông (TNGT), làm chết 9.369 người, bị thương 29.500 người. Em có suy nghĩ gì về vấn đề trên (2đ) Câu 3. Em hãy nêu các quy định của Nhà nước về phòng chống nhiễm HIV/AIDS. Tại sao không nên có sự kì thị, phân biệt đối xử với người nhiễm HIV/AIDS?(2đ) Câu 4. Trình bày những suy nghĩ của em về hiện tượng nghiện game trong học sinh hiện nay. (2đ) Câu 5. Là con một trong gia đình nên Quân được bố mẹ nuông chiều từ nhỏ. Từ khi học lớp 6, mỗi khi Quân xin tiền để tiêu xài là bố mẹ đều đáp ứng ngay mà không biết Quân dùng tiền đó vào việc gì. Bị mấy đứa xấu rủ rê, Quân xa vào tệ nạn tiêm chích ma túy, đến khi trở thành con nghiện thì bố mẹ mới biết. 1. Theo em, vì sao Quân trở thành con nghiện ma túy? 2. Theo em, gia đình có trách nhiệm như thế nào trong công tác phòng chống tệ nạn ma túy? BÀI TẬP 1: Bố mẹ Tân li hôn, Tân ở với bà nội, Bà vừa già, yếu lại nghèo. Thương bà, Tân bỏ học đi kiếm tiền. Do bị bạn bè xấu rủ rê, Tân đã lao vào con đường trộm cắp, cướp giật và giờ đây Tân đang ở trại giam để chờ ngày xét xử của pháp luật. Theo em: a. Bố mẹ Tân đã vi phạm điều gì? b. Em là bạn Tân, em sẽ ứng xử như thế nào trước sự rủ rê, lôi kéo của người khác? BÀI TẬP 2: Hằng năm, cứ sắp đến Tết Nguyên đán là nhà Tâm lại bận rộn với việc làm rượu bán ra thị trường. Cả nhà làm việc dưới sự điều khiển của bố Tâm, từ việc pha chế, đóng chai, dán nhãn mác. Sau những công đoạn đó, những chai rượu được mang nhãn mác các loại rượu đã có thương hiệu trên thị trường. Năm nay Tâm đã học lên lớp 8, đã hiểu đó là việc làm vi phạm pháp luật, nên nói với bố không nên làm như vậy nữa. Nhưng bố Tâm không nghe Tâm nói, thậm chí còn mắng Tâm là “trứng khôn hơn vịt” và cứ bắt Tâm phải làm việc đóng chai, dán mác giả. Hỏi: a/ Theo em, bố Tâm đã có những vi phạm gì? b/ Tâm phải làm thế nào trong trường hợp này? BÀI TẬP 3: A và B tình cờ nhặt được quả bom bi bên lề đường. A nói với B “ chúng mình mang về đập ra lấy chì, thuốc nổ bán lấy tiền đi”. B không đồng ý và khuyên ngăn “ Không được làm thế, rất nguy hiểm đến tính mạng”. A không nghe và cứ đem quả bom bi đó về. Hỏi? a) Em tán thành ý kiến nào? Vì sao? b) Nếu em là B em sẽ xử lý như thế nào? BÀI TẬP 4: Luôn luôn coi trọng giữ gìn của công và của dân, không xâm phạm 1 đồng xu, hạt thóc của nhà nước của nhân dân. Phải trong sạch, không tham lam, không tham địa vị, không tham tiền tài, không tham sung sướng, không tham người tâng bốc mình vì vậy mà quang minh chính đại, không bao giờ hủ hóa. Chỉ có 1 thứ ham là ham học, ham làm, ham tiến bộ ” Đoạn trích trên có nội dung nói về phẩm chất đạo đức nào đã học? Hãy nêu hiểu biết của em về phẩm chất đạo đức đó? (Học sinh tự xác định) 1
2. BÀI TẬP 5: Cha mất sớm, mẹ tần tảo suốt ngày để có đủ tiền nuôi hai anh em Hiếu và Thảo đi học. Hiếu cho rằng đó là nghĩa vụ của cha mẹ đối với con cái nên rất thản nhiên trước nhọc nhằn của mẹ, em nghĩ học đến đâu hay đến đó, đến tuổi trưởng thành mình sẽ xin đi làm và tự nuôi sống bản thân; còn Thảo xót xa thấy mẹ vất vả nên rất cố gắng học hành. Em mơ ước thành đạt để đền đáp công ơn của mẹ. Theo em có gì khác nhau trong cách nghĩ của 2 bạn ấy? Em tán thành cách nghĩ của ai? Con cái có quyền và nghĩa vụ gì trong gia đình? BÀI TẬP 6: Phương năm nay mới 15 tuổi đang là học sinh lớp 9, trong kỳ thi học sinh giỏi vừa qua Phương đạt giải nhất. Phương được bố mua tặng một chiếc xe đạp mới. Phương rất vui với món quà mà bố tặng cho mình. a) Phương có những quyền gì và không có những quyền gì đối với chiếc xe của mình? Vì sao? b) Quyền sở hữu là gì? Quyền sở hữu bao gồm những quyền nào? Quyền nào là quan trọng nhất? Vì sao? BÀI TẬP 7: Trong giờ học môn giáo dục công dân cô giáo đã cho học sinh thảo luận bài 19 “Quyền tự do ngôn luận”. Trong quá trình thảo luận, Tuấn có ý kiến: Hành vi gửi đơn ra tòa án đòi quyền thừa kế là không thể hiện quyền tự do ngôn luận. An cho rằng: Hành vi đó thể hiện quyền tự do ngôn luận vì người gửi đơn có quyền bày tỏ quan điểm, ý kiến của mình để bảo vệ quyền lợi. Cả hai bạn ai cũng muốn khẳng định ý kiến của mình là đúng nhưng không ai giải thích được vì sao. a. Em hãy giúp hai bạn giải quyết vấn đề trên. b. Tại sao khi sử dụng quyền tự do ngôn luận phải tuân theo qui định của pháp luật? BÀI TẬP 8: Ca dao Việt Nam có câu: " Người sao một hẹn thì nên Em sao chín hẹn thì quên cả mười". a/ Em hiểu gì về ý nghĩa của câu ca dao trên? b/ Câu ca dao trên liên quan đến những phẩm chất đạo đức nào mà em đã được học? BÀI TẬP 9: a/ Em hiểu thế nào là tình bạn trong sáng, lành mạnh? b/ Là học sinh cấp trung học cơ sở, em hãy cho biết tình bạn trong sáng lành mạnh đã giúp gì cho em trong học tập, rèn luyện và trong cuộc sống? BÀI TẬP 10: Có ý kiến cho rằng: " Nếp sống kỷ luật làm cho con người gò bó, mất tự do". Em có tán thành ý kiến đó không? Vì sao? BÀI TẬP 11: Trên đường đi học, Hoa và Hồng phát hiện một thanh niên đang định đổ một xô nước nhờn có màu khác lạ và mùi nồng nặc, khó chịu xuống một hồ nước. a/ Theo em, Hoa và Hồng có thể có những cách ứng xử như thế nào? Hãy nêu mặt lợi, mặt hại và cảm xúc của từng cách ứng xử. b/ Nếu ở trong tình huống của Hoa và Hồng, em sẽ chọn cách ứng xử nào? Vì sao em chọn cách ứng xử đó? BÀI TẬP 12: Anh Công và chị Hà cùng là cán bộ trong 1 cơ quan nhà nước. Do vô tình cả hai phát hiện ông Hồng là cấp trên trực tiếp của họ đã có hành vi tham ô tài sản của nhà nước. Anh Công rất muốn tố cáo sự việc trên nhưng vì phải nuôi gia đình đông con nên đành im lặng. Còn chị Hà do bất bình nên đành làm đơn tố cáo của ông Hồng, chị đã bị ông Hồng cho nghỉ việc. a. Em hãy nhận xét về hành động của anh Công và chị Hà. b. Chị Hà phải làm gì dể bảo vệ quyền lợi mình trong trường hợp này? 2
3. BÀI TẬP 13: Bắc và Nam là hai cán bộ kiểm lâm của hạt kiểm lâm K. Trong một lần đi kiểm tra đã bắt được 2 người vận chuyển gỗ rừng trái phép. Bắc và Nam đã nhận tiền hối lộ của người vận chuyển gỗ nên đã để cho họ đi mà không bắt giữ. Bình học sinh lớp 9 đã biết chính xác việc này. Hỏi: a. Việc làm của 2 cán bộ kiểm lâm có vi phạm pháp luật không? Vì sao? b. Bình có thể tố cáo về việc nhận tiền hối lộ của 2 cán bộ kiểm lâm không? Nếu có Bình phải gửi đơn đến cơ quan nào? BÀI TẬP 14: Thắng nói với Tùng: Thắng: Chỉ có học sinh giỏi mới có khả năng sáng tạo, bọn mình thì làm sao mà sáng tạo trong học tập được. Tùng: Đúng đấy, học sinh lực học trung bình chỉ cần tự giác học tập là tốt rồi! Hỏi: a) Em đồng ý với hai bạn không? Vì sao? b) Hãy cho biết ý kiến riêng của riêng em về vấn đề trên? BÀI TẬP 15: Có người cho rằng câu nói: “gió chiều nào che chiều ấy” là tôn trọng lẽ phải vì biết sống hợp với thời thế. Em có đồng ý với ý kiến đó không? Vì sao? BÀI TẬP 16: Có người cho rằng, pháp luật chỉ cần với những người không có tính kỉ luật, tự giác. Còn đối với những người có ý thức kỉ luật thì pháp luật là không cần thiết. Quan niệm đó đúng hay sai? Vì sao? BÀI TẬP 17: Bản nội quy nhà trường có thể coi là pháp luật đc không? Vì sao? BÀI TẬP 18: Trong những buổi sinh hoạt đội, có 1 số bạn đến chậm: a) Chi đội trưởng nhắc nhở, phê bình mấy bạn đó là thiếu kỉ luật đội. b) Các bạn nói trên lại giải thích lại: Đội là hoàn toàn tự nguyện, tự giác, không thể coi đến chậm là thiếu kỉ luật. Em đồng ý với chi đội trưởng hay các bạn đến muộn? Vì sao? BÀI TẬP 19 : Có người cho rằng: 1. Tình bạn đẹp chỉ có trong sách vở. 2. Không thể có tình bạn trong sáng, lành mạnh giữa hai người khác giới 3. Tình bạn trong sáng, lành mạnh không thể có từ 1 phía. Em đồng ý hay không đồng ý với quan niệm nào? Vì sao? BÀI TẬP 20: Em hãy nêu 5ví dụ về việc học hỏi cac dân tộc khác của những người xung quanh em và nói rõ việc học hỏi đó đúng hay sai. Vì sao? BÀI TẬP 21: Hà và Thuý tranh luận với nhau. Hà nói: “ở những nước đang phát triển không có gì đáng học tập vì họ lạc hậu lắm, chỉ ở những nước phát triển có kinh tế, KH-KT tiên tiến mới có nhiều thành tựu cho ta học hỏi”. Trái lại Thuý bảo: “ngay cả những nước đang phát triển cũng có nhiều mặt mà ta cần học tập”. Em đồng ý với ý kiến bạn nào? Vì sao? BÀI 24: Lấy 5 ví dụ về nếp sống văn hoá mới và 5 ví dụ về hủ thục lạc hậu ở địa phương em. BÀI 25: Có người cho rằng: 1. Chỉ có con nhà nghèo mới cần tự lập. 2. Không thể thành công nếu chỉ dựa vào sự nỗ lực phấn đâu của bản thân. Em đông ý với quan điểm nào? Vì sao? BÀI TẬP 26: Có quan điểm cho rằng: Chỉ có thể rèn luyện được tính tự giác vì đó là phẩm chất đạo đức; còn sự sáng tạo không rèn luyện được vì đó là tố chất trí tuệ, do bẩm sinh di truyền mà có. 3
4. Em đồng ý với quan điểm đó không? Vì sao? BÀI 27: Chi là nữ sinh lớp 8. Một lần, Chi nhận lời đi chơi xa cùng với 1 nhóm bạn cùng lớp. Bố mẹ Chi biết chuyện đó can ngăn và không cho Chi đi với lí do nhà trường không tổ chức và cô giáo chủ nhiệm không đi cùng. Chi vùng vằng, giận dỗi và cho rằng cha mẹ đã xâm phạm quyền tự do của chi. Theo em ai đúng, ai sai trong trường hợp này? Nếu là Chi em sẽ làm gì? BÀI 28: Sơn sinh ra trong 1 gia đình giàu có và là con một nên bố mẹ rất chiều chuộng và thoả mãn mọi đòi hỏi của Sơn. Sơn đua đòi ăn chơi, hút thuốc lá rồi bị nghiện ma tuý Theo em,ai là người có lỗi trong việc này? Vì sao? BÀI TẬP 29: Lâm 13 tuổi. Một lần, Lâm đi xe máy vào đường ngược chiều và đâm phải một người đi xe đạp làm người đó bị thương và hỏng xe. Lâm bị cơ quan công an tạm giữ. Khi cơ quan công an mời bố mẹ Lâm đến để giải quyết việc bồi thường cho người bị đâm xe thì bố mẹ Lâm không chịu đến và nói rằng, mình không làm việc đó nên không chịu trách nhiệm. Nhận xét về cách cư xử của bố mẹ Lâm. BÀI TẬP 30: Hoàng đã trót dùng tiền học phí mẹ cho để chơi điện tử. Hoàng đang lo lắng không biết làm thế nào thì bà hàng nước ở gần nhà dụ dỗ Hoàng mang một túi nhỏ đựng hê-rô-in đi giao cho một người hộ bà, bà sẽ cho tiền đóng học phí và không nói gì với mẹ Hoàng. Hoàng tự nhủ : "Làm theo lời bà hàng nước cũng được, còn hơn là bị mẹ mắng ; với lại mình chỉ làm một lần này thôi, không bao giờ làm như thế nữa". Theo em, ý nghĩ của Hoàng đúng hay sai ? Nếu em là Hoàng, em sẽ làm gì ? BÀI TẬP 31: Trên đường đi học về, Hằng thường bị một người đàn ông lạ mặt bám theo sau. Người này làm quen với Hằng, rủ Hằng đi chơi với ông ta và hứa sẽ cho Hằng nhiều tiền và những gì Hằng thích. Theo em, điều gì có thể xảy ra với Hằng nếu Hằng đi theo người đàn ông lạ ? Nếu em là Hằng, em sẽ làm gì trong trường hợp đó ? BÀI TẬP 32: Mối quan hệ giữa HIV/AIDS với các tệ nạn xã hội thể hiện như thế nào ? Em hãy nêu những biểu hiện cụ thể của mối quan hệ ấy. BÀI TẬP 33: Hiền rủ Thuỷ đến nhà Huệ chơi nhân ngày sinh của Huệ. Thuỷ nói : "Cậu không biết là chị của Huệ bị ốm à ? Người ta nói chị ấy bị AIDS. Tớ sợ lắm, nhỡ bị lây thì chết, tớ không đến đâu !". Em có đồng tình với Thuỷ không ? Vì sao ? Nếu em là Hiền thì trong trường hợp đó, em sẽ làm gì ? BÀI 34: Mọi người có thể phòng, tránh HIV/AIDS được không ? Em hãy nêu những biện pháp phòng tránh mà em biết. BÀI TẬP 35: Bình nhặt được một túi xách nhỏ trong đó có tiền, một giấy chứng minh nhân dân mang tên Nguyễn Văn Hà và các giấy tờ khácẳ Do đánh mất tiền đóng học phí, Bình đã vứt giấy chứng minh nhân dân và các giấy tờ, chỉ giữ lại tiền. Bình hành động như vậy là đúng hay sai ? Vì sao ? Nếu em là Bình, em sẽ hành động như thế nào ? BÀI TẬP 36: Do có việc gấp, chị Hoa đem chiếc xe đạp của mình ra cửa hàng cầm đồ để vay tiền. Đến hẹn, chị mang tiền đến trả để lấy lại xe nhưng chiếc xe của chị đã bị Hà - con trai ông chủ cửa hàng - đem sử dụng làm gãy khung. 4
5. Theo em, Hà có được quyền sử dụng chiếc xe đó không ? Vì sao ? Ông chủ cửa hàng có những quyền gì đối với chiếc xe của chị Hoa, căn cứ vào đâu ? Chị Hoa có quyền đòi bồi thường chiếc xe bị hỏng không ? Ai sẽ phải bồi thường ? BÀI TẬP 37: Giờ ra chơi, các bạn nam lớp 8B rủ nhau đá bóng trong sân trường. Đang hăng say, Hùng sút mạnh, quả bóng bay chệch về phía lớp học làm vỡ cửa kính. Thấy thế cả đám liền bỏ chạy. Em hãy nêu ý kiến của mình về việc làm của các bạn nam lớp 8B. BÀI TẬP 38: Ông Tám được giao phụ trách máy pho-to-co-py của cơ quan. Ông giữ gìn rất cẩn thận, thường xuyên lau chùi bảo quản và không cho ai sử dụng. Ngoài những việc của cơ quan, ông thường nhận tài liệu bên ngoài pho-to để tăng thu nhập. Vào mùa thi, ông nhận in tài liệu thu nhỏ để thí sinh dễ mang vào phòng thi. Hỏi : a) Việc làm của ông Tám đúng ở điểm nào, sai ở điểm nào, vì sao ? b) Người quản lí tài sản nhà nước có nghĩa vụ và trách nhiệm gì đối với tài sản được giao ? BÀI TẬP 39: T là học sinh chậm tiến, thường xuyên giao du với bọn xấu và bị chúng lôi kéo vào con đường hút chích. Có lần chúng bắt T phải lấy trộm tiền của các bạn cùng lớp để nộp cho chúng Là bạn học cùng lớp với T, em sẽ làm gì để giúp đỡ bạn ? BÀI TẬP 40: Khi phát hiện thấy Chủ tịch Uỷ ban nhân dân quận ra Quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với chị Bình vượt quá thẩm quyền, ông Ân (hàng xóm nhà chị Bình) có quyền khiếu nại Quyết định trên của Chủ tịch uỷ ban nhân dân quận không ? Vì sao ? BÀI TẬP 41: Khi phương tiện thông tin đại chúng đăng các thông tin về dự thảo Luật Giáo dục, nhiều học sinh muốn phát biểu ý kiến, quan điểm của mình, nhưng các bạn còn ngại không biết học sinh có được phép góp ý, phát biểu không và thực hiện bằng cách nào. Em hãy chỉ ra một phương án giúp các bạn. BÀI TẬP 42: Bà Nga ở gần trường học, thấy mảnh đất của trường bỏ trống, bà trồng rau, hàng ngày mang ra chợ bán, thu lợi nhuận cao. Thấy vậy, ông Ba bảo vệ trường ko cho bà Nga trồng nữa và đã cho gia đình ông đến canh tác trồng cây ăn quả. Hai gia đình xô xát, tranh giành. Anh Nam đi qua chụp hình, viết bài đăng lên báo mạng. Việc làm của mỗi người đúng sai ở chỗ nào? Vì sao? BÀI TẬP 43: Chị Hà vẫn cho Tuấn là em trai mượn xe để đi học hàng ngày. Tùng lấy lý do và mượn xe Tuấn đi cầm đồ để lấy tiền đánh điện tử. trước khi cầm đồ, Tuấn biết và đồng ý. Chiếc xe Mang về đã bị gãy khung do con trai chủ nhà đi bị tai nạn. Chị Hà yêu cầu Tùng phải bồi thường nhưng Tùng không đồng ý vì cho rằng con trai chủ cầm đồ làm hỏng. Theo em, ai sai, ai đúng trong trường hợp này? Vì sao? BÀI TẬP 44: Hoa là HS lớp 8 học khá, nhanh nhẹn trong mọi hoạt động lại xinh gái nên đc nhiều bạn ngưỡng mộ. Biết được ưu điểm đó nên Hoa tỏ ra kiêu kì, có phần xem thường các bạn gái khác. Có lần Lan mặc 1 chiếc áo mới đến lớp, các bạn nữ xúm lại khen đẹp, Hoa bĩu môi: “đẹp gì mà đẹp, da đã đen lại còn đi mặc mầu ấy”, làm Lan xấu hổ đỏ mặt. Em nhận xét về cách ứng xử của Hoa. Nếu là bạn cùng lớp, em góp ý với Hoa thế nào? BÀI TẬP 45: Ngôi nhà số 18 ở phố H thuộc quyền sở hữu của ông Hưng. Ông Hưng cho bà Mai thuê tầng một để buôn bán. Do làm ăn thua lỗ, bà Mai đã gán lại ngôi nhà đó cho ông Tuấn là chủ nợ. a. Ông Hưng có quyền cho bà Mai thuê ngôi nhà đó không? Vì sao? b. Bà Mai có quyền gán ngôi nhà đó cho ông Tuấn không? c. Ông Tuấn có quyền sử dụng ngôi nhà đó không? Vì sao? 5
6. d. Ông Hưng cần gặp ai để đòi lại ngôi nhà đó cho mình? Bài tập 46: Gia đình ông Nam có thửa đất nằm bên cạnh đường giao thông của xã và đã xây tường kín bao quanh. Thực hiện kế hoạch xây dựng nông thôn mới ở địa phương. Ban kiến thiết làng đến nhà vận động ông Nam tháo dỡ tường bao và hiến 3m vuông đất để mở rộng đường giao thông thuận tiện cho việc đi lại nhưng ông Nam không nghe. Ông Nam đưa ra lí do là thửa đất nhà ông đang ở đã được Nhà nước giao cho ông toàn quyền sở hữu nên không ai được xâm phạm. a. Theo em việc làm của ông Nam đúng hay sai. Vì sao? b. Nếu em là con ông Nam em hãy dùng kiến thức đã học giải thích như thế nào để ông Nam đồng ý? Bài tập 47: Bàn về trách nhiệm của ông bà, cha mẹ trong việc nuôi dạy con cái, người xưa có câu: “con hư tại mẹ, cháu hư tại bà” a. Em có đồng ý với câu nói của người xưa không? Vì sao? b. Nhà nước ta quy định như thế nào về quyền và nghĩa vụ của ông bà cha mẹ đối với con cháu? Bài tập 48: Hòa là một cô bé 14 tuổi, làm thuê cho một cửa hàng cơm gần nhà Bích. Chứng kiến cảnh Hòa bị chủ hàng cơm bắt làm những công việc nặng nhọc, lại thường xuyên chửi mắng, đánh đập, Bích rất thương Hòa nên có ý định tố cáo hành động đó với cơ quan công an. Nhưng Hồng can ngăn và nói: ‘‘Chúng mình còn nhỏ làm gì có quyền được tố cáo người khác, với lại chuyện này là bình thường mà’’. Câu hỏi: a) Em có đồng ý với ý kiến của bạn Hồng không? Vì sao? b) Nhận xét về hành vi của chủ hàng cơm ? c) Nếu được chứng kiến cảnh của Hòa, em sẽ làm gì? Bài tập 49: Hôm nay sinh nhật Bình, Mẹ Bình chuẩn bị một bữa cơm thân mật tại nhà, Mẹ cho Bình mời một số bạn bè đến dự. Mẹ dành một chỗ chính giữa cho bà nội ngồi nhưng Bình tỏ ra không muốn bà ngồi chung nên nói với mẹ: "Bà lập cập lắm hay làm rơi bát đũa, làm bẩn khăn bàn, như vậy làm cho bạn con nó sợ, nú chờ cười và mất tự nhiên." a. Căn cứ vào những bài nào đã học để giải thích ? b. Em cã suy nghĩ gì về cách cư xử của bạn Bình trong tình huống trên? c. Nếu là Bình em em sẽ xử sự như thế nào ? Bài tập 50: 2 Tình huống: Nhà bạn Nam có 1 sào ruộng cấy 2 vụ và 200m đất ở làm giấy bán cho nhà ông B hàng xóm. Theo em việc làm như vậy có đúng không, nếu thực sự cần tiền thì nhà bạn Nam phải làm gì? vì sao? (Căn cứ vào đâu để giải thích). Bài tập 51: H năm nay 18 tuổi. H đã đi làm và có thu nhập riêng. Bố H mất sớm. Mẹ H hơn 50 tuổi thường xuyên đau ốm, không làm được việc nặng, lại phải nuôi em H đang học lớp 9. Cuộc sống của gia đình gặp nhiều khó khăn. a. H có nghĩa vụ đóng góp để nuôi mẹ và em không? b. Pháp luật quy định như thế nào về nghĩa vụ này? Câu 52. Gia đình quan trong như thế nào đối với em : 6