Kế hoạch bài dạy môn Địa Lí 6 - Bài 9: Cấu tạo của trái đất. Các mảng kiến tạo. Động đất và núi lửa

docx 9 trang Đình Bắc 09/08/2025 270
Bạn đang xem tài liệu "Kế hoạch bài dạy môn Địa Lí 6 - Bài 9: Cấu tạo của trái đất. Các mảng kiến tạo. Động đất và núi lửa", để tải tài liệu gốc về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên

Tài liệu đính kèm:

  • docxke_hoach_bai_day_mon_dia_li_6_bai_9_cau_tao_cua_trai_dat_cac.docx

Nội dung text: Kế hoạch bài dạy môn Địa Lí 6 - Bài 9: Cấu tạo của trái đất. Các mảng kiến tạo. Động đất và núi lửa

  1. Trường THCS Trường Thành 1 Họ và tên giáo viên: Tổ: Lịch sử và Địa lí- Nghệ thuật Tuần 11,12; Tiết 15,16 Nguyễn Minh Nhựt TÊN BÀI DẠY: Bài 9. CẤU TẠO CỦA TRÁI ĐẤT. CÁC MẢNG KIẾN TẠO. ĐỘNG ĐẤT VÀ NÚI LỬA Môn học: Lịch sử và địa lí 6 (Phân môn Địa lí) Thời gian thực hiện: (2 tiết) I. MỤC TIÊU : Yêu cầu cần đạt: 1. Kiến thức: - Trình bày được cấu tạo của Trái Đất - Xác định được trên lược đồ các mảng kiến tạo lớn, đới tiếp giáp của hai mảng xô vào nhau. - Trình bày được hiện tượng động đất, núi lửa và nêu được nguyên nhân. - Biết tìm kiếm thông tin về các thảm họa thiên nhiên do động đất và núi lửa gây ra. 2. Năng lực * Năng lực chung - Năng lực tự chủ và tự học: Biết chủ động tích cực thực hiện nhiệm vụ học tập. - Năng lực giao tiếp và hợp tác: Biết chủ động đưa ra ý kiến giải pháp khi được giao nhiệm vụ để hoàn thành tốt khi làm việc nhóm. * Năng lực Địa Lí - Năng lực tìm hiểu địa lí: + Nêu và xác định được trên lược đồ tên của 7 địa mảng (mảng kiến tạo) lớn của vỏ Trái Đất và tên các cặp địa mảng xô vào nhau. + Nêu được cấu tạo bên trong của Trái Đất. - Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: Biết liên hệ thực tế để giải thích các hiện tượng, các vấn đề liên quan đến bài học; Liên hệ với Việt Nam nếu có. - Năng lực nhận thức khoa học địa lí: Phân tích mối liên hệ giữa các yếu tố tự nhiên. 3. Phẩm chất - Trách nhiệm: Yêu khoa học, ham học hỏi, tìm tòi. - Chăm chỉ: Tích cực, chủ động trong các hoạt động học - Nhân ái: Chia sẻ, cảm thông với những sự khó khăn, thách thức của những vấn đề liên quan đến nội dung bài học. II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Chuẩn bị của giáo viên: - Kế hoạch bài dạy. - Hình ảnh cấu tạo của Trái Đất - Sơ đồ các mảng kiến tạo của lớp vỏ Trái Đất. - Tranh, ảnh, video có liên quan đến nội dung bài học. 2. Chuẩn bị của học sinh: Sách giáo khoa, vở ghi bài, dụng cụ học tập
  2. 2 III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC - Ổn định lớp. - Kiểm tra bài cũ: Em hãy trình bày đặc điểm chuyển động của Trái Đất quanh Mặt Trời? Hoạt động 1: KHỞI ĐỘNG a. Mục đích: Giáo viên đưa ra tình huống để học sinh giải quyết, trên cơ sở đó để hình thành kiến thức vào bài học mới. b. Cách thực hiện HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH NỘI DUNG CHÍNH - Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập BÀI 9: CẤU TẠO CỦA - GV: Cho học sinh xem đoạn video ngắn về “Cấu TRÁI ĐẤT. CÁC tạo của Trái Đất” MẢNG KIẾN TẠO. ( ĐỘNG ĐẤT VÀ NÚI M6E) LỬA. - Yêu cầu học sinh trả lời câu hỏi: + Cấu tạo của Trái Đất gồm mấy lớp? + Việc nghiên cứu cấu tạo bên trong của Trái Đất là dễ dàng hay khó khăn? - HS: Xem video và tiếp nhận nhiệm vụ. - Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Gợi ý, hỗ trợ học sinh thực hiện nhiệm vụ. - HS: Suy nghĩ, trả lời. - Bước 3: Báo cáo kết quả - HS: Trình bày kết quả. - GV: Lắng nghe. - Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Nhận xét và dẫn dắt vào bài mới. “Bên trong Trái Đất có những gì và cấu tạo ra sau? Con người đã nổ lực khám phá bằng những cách nào? Để tìm hiểu vấn đề này chúng ta vào bài học hôm nay” - HS: Lắng nghe, ghi tựa bài mới. Hoạt động 2. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC Hoạt động 2.1: Cấu tạo bên trong của Trái Đất a. Mục đích: Trình bày được cấu tạo của Trái Đất b. Cách thực hiện HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH NỘI DUNG CHÍNH * Tìm hiểu cấu tạo của I. Cấu tạo của Trái Đất Trái Đất - Cấu tạo của Trái Đất - Bước 1: Chuyển giao gồm 3 lớp: nhiệm vụ học tập + Vỏ Trái Đất. - GV: Dựa vào hình 9.1 + Man-ti. và nội dung Sách giáo + Nhân.
  3. 3 khoa trang 139, em hãy cho biết: + Cấu tạo của Trái Đất gồm mấy lớp? Đó là những lớp nào? + Tìm điểm tương đồng giữa cấu tạo của Trái Đất và quả trứng luộc? - HS tiếp nhận nhiệm vụ. - Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Gợi ý, hỗ trợ học sinh thực hiện nhiệm vụ. - HS: Suy nghĩ, trả lời. - Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận - HS: Trình bày kết quả. - GV: Lắng nghe, gọi học sinh khác nhận xét và bổ sung. Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Chuẩn kiến thức và trình chiếu nội dung ghi bài. - HS: Lắng nghe, ghi bài. Chuẩn kiến thức - Cấu tạo của Trái Đất gồm 3 lớp: + Vỏ Trái Đất. + Man-ti. + Nhân. * Tìm hiểu đặc điểm cấu tạo các lớp bên trong của Trái Đất - Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập - GV: Yêu cầu hoc sinh thảo luận nhóm “cặp đôi” trong 3 phút. Dựa vào bảng 9.1 và nội dung Sách giáo khoa trang 139. Em hãy: + Nêu sự khác nhau về độ dày, trạng thái, nhiệt độ giữa vỏ Trái Đất, Man-ti và Nhân. - HS: Tiếp nhận nhiệm vụ. - Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Gợi ý, hỗ trợ học sinh thực hiện nhiệm vụ - HS: Suy nghĩ, làm việc nhóm. - Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận
  4. 4 - HS: Trình bày kết quả. - GV: Lắng nghe, gọi nhóm khác nhận xét và bổ sung. - Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Chuẩn kiến thức, nhận xét, đánh giá kết quả làm việc nhóm. - HS: Lắng nghe, tiếp nhận. * Giáo viên yêu cầu học sinh đọc nội dung phần “Em có biết” trong sách giáo khoa trang 139. Giáo viên mở rộng: Việc nghiên cứu vật chất trong lòng Trái Đất là một việc rất khó khăn, việc nghiên cứu bằng các phương pháp trực tiếp chưa tìm hiểu hết được cấu tạo bên trong của Trái Đất, do vậy cần nghiên cứu bằng các phương pháp gián tiếp như địa vật lý, trọng lực, địa từ. * Tìm hiểu cấu tạo của lớp vỏ Trái Đất - Lớp vỏ Trái Đất là nơi - Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập tồn tại của các thành - GV: Dựa vào hiểu biết của bản thân và nội dung phần tự nhiên như đất, Sách giáo khoa trang 140. đá, không khí, nước, sinh + Theo em trong các lớp cấu tạo bên trong của Trái vật và cả xã hội loài Đất lớp nào có vai trò quan trọng nhất? Vì sao? người. + Em hãy trình bày đặc điểm cấu tạo của lớp vỏ Trái - Lớp vỏ Trái Đất bao Đất? gồm: vỏ lục địa và vỏ - HS: Tiếp nhận nhiệm vụ. đại dương. - Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Gợi ý, hỗ trợ học sinh thực hiện nhiệm vụ. - HS: Suy nghĩ, trả lời. - Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận - HS: Trình bày kết quả. - GV: Lắng nghe, gọi học sinh khác nhận xét và bổ sung. Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Chuẩn kiến thức và trình chiếu nội dung ghi bài. - HS: Lắng nghe, ghi bài. Chuẩn kiến thức - Lớp vỏ Trái Đất là nơi tồn tại của các thành phần tự nhiên như đất, đá, không khí, nước, sinh vật và cả xã hội loài người. - Lớp vỏ Trái Đất bao gồm: vỏ lục địa và vỏ đại dương. + Vỏ lục địa đa phần được tạo bởi đá granit và tương đối dày (từ 25km đến 70km)
  5. 5 + Vỏ đại dương là phần cấu tạo bởi đá badan và có độ dày mỏng hơn (từ 5km đến 10km) * Giáo viên chuyển tiếp vào nội dung tiếp theo. Hoạt động 2.2: CÁC MẢNG KIẾN TẠO a. Mục đích: Xác định được trên lược đồ các mảng kiến tạo lớn, đới tiếp giáp của hai mảng xô vào nhau. b. Cách thực hiện HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH NỘI DUNG CHÍNH * Tìm hiểu các mảng kiến tạo lớn II. Các mảng kiến tạo - Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập - Các mảng kiến tạo lớn: - GV: Dựa vào hình 9.3, và nội dung sách giáo khoa + Mảng Âu - Á trang 140. + Mảng Thái Bình Dương + Mảng Ấn Độ - Ô-xtrây-li-a + Mảng Phi + Mảng Bắc Mỹ + Mảng Nam Mỹ + Mảng Nam Cực em hãy: + Cho biết Thạch quyển là gì? + Lớp vỏ Trái Đất có các mảng kiến tạo lớn nào? Việt Nam nằm ở địa mảng nào? - HS: Lắng nghe và tiếp nhận nhiệm vụ. - Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Gợi ý, hỗ trợ học sinh thực hiện nhiệm vụ. - HS: Suy nghĩ, trả lời. - Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận - HS: Trình bày kết quả. - GV: Lắng nghe, gọi HS nhận xét và bổ sung. - Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Chuẩn kiến thức và trình chiếu nội dung ghi bài. - HS: Lắng nghe, ghi bài. Chuẩn kiến thức - Thạch quyển là lớp ngoài cùng của Trái Đất bao gồm: vỏ Trái Đất và phần trên của man-ti. - Thạch quyển được cấu tạo bởi các mảng kiến tạo lớn nhỏ khác nhau Các mảng kiến tạo lớn: + Mảng Âu - Á + Mảng Thái Bình Dương
  6. 6 + Mảng Ấn Độ - Ô-xtrây-li-a + Mảng Phi + Mảng Bắc Mỹ + Mảng Nam Mỹ + Mảng Nam Cực * Tìm hiểu đới tiếp giáp của hai mảng xô vào nhau - Các mảng kiến tạo hiện và tách xa nhau. đang di chuyển xô vào - Bước 1: nhau hoặc tách xa nhau. Chuyển giao nhiệm vụ học tập - GV: Dựa vào hình 9.3, và nội dung sách giáo khoa trang 140. Em hãy: + Các địa mảng này có hướng dịch chuyển như thế nào? + Nguyên nhân của sự dịch chuyển đó? + Xác định nơi tiếp giáp giữa các mảng kiến tạo đang xô vào nhau và giữa các mảng đang tách xa nhau? - HS: Lắng nghe và tiếp nhận nhiệm vụ. - Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Gợi ý, hỗ trợ học sinh thực hiện nhiệm vụ. - HS: Suy nghĩ, trả lời. - Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận - HS: Trình bày kết quả và xác định nơi tiếp giáp trên lược đồ “Các mảng kiến tạo của lớp vỏ Trái Đất”. - GV: Lắng nghe, quan sát và gọi học sinh nhận xét và bổ sung.
  7. 7 - Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Chuẩn kiến thức và nhận xét, đánh giá. - HS: Lắng nghe, tiếp nhận. * Giáo viên mở rộng: Đới tiếp giáp giữa các mảng kiến tạo là khu vực bất ổn trên Trái Đất, thường xảy ra động đất và núi lửa. Phần động đất và núi lửa các em sẽ học ở tiết học phân môn Địa lí tiếp theo. Chuẩn kiến thức - Các mảng kiến tạo hiện đang di chuyển xô vào nhau hoặc tách xa nhau. - Do dòng chuyển động của vật chất ở tầng trên của lớp man-ti tạo ra lực. - Đới tiếp giáp giữa các mảng kiến tạo là khu vực bất ổn trên Trái Đất, thường xảy ra động đất và núi lửa. - Các cặp mảng lớn xô vào nhau: mảng Âu - Á và mảng Ấn Độ - Ô-xtrây-li-a, mảng Thái Bình Dương và mảng Âu - Á, mảng Thái Bình Dương và mảng Bắc Mỹ, mảng Nam Mỹ và mảng Nam Cực, mảng Âu - Á và mảng Phi. - Các cặp mảng lớn tách xa nhau: mảng Bắc Mỹ và mảng Âu - Á, mảng Nam Mỹ và mảng Phi, mảng Nam Cực và mảng Phi, mảng Ấn Độ - Ô-xtrây-li-a và mảng Nam Cực. Hoạt động 3. LUYỆN TẬP a. Mục đích: Giúp học sinh khắc sâu kiến thức bài học. b. Cách thực hiện HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH NỘI DUNG CHÍNH - Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập - GV: Yêu cầu học sinh trả lời các câu hỏ sau: 1. Lãnh thổ Việt Nam nằm ở mảng nào sau đây? A. Phi. B. Âu - Á. C. Thái Bình Dương. D. Ấn Độ - Ô-xtrây-li-a. 2. Trong các địa mảng sau đây, mảng nào xô vào nhau? A. Âu - Á với Phi. B. Phi với Nam Mỹ. C. Âu - Á với Bắc Mỹ. D. Phi với Nam Cực. 3. Trong các địa mảng sau đây, mảng nào tách xa nhau? A. Âu-Á với Phi. B. Bắc Mỹ với Thái Bình Dương. C. Phi với Nam Mỹ. D. Âu-Á với Thái Bình Dương.
  8. 8 - HS: Lắng nghe và tiếp cận nhiệm vụ. - Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập - HS: Suy nghĩ, tìm ra câu trả lời. Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận - HS: HS lần lượt trả lời các câu hỏi. - GV: Lắng nghe, gọi học sinh khác nhận xét và bổ sung Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Chuẩn kiến thức, nhấn mạnh lại kiến thức trọng tâm của bài học. Hoạt động 4. HOẠT ĐỘNG NỐI TIẾP a. Mục đích: Dặn dò học sinh những việc cần làm khi ở nhà. b. Cách thực hiện HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH NỘI DUNG CHÍNH - Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập - GV: Yêu cầu học sinh khi về nhà: + Xem lại nội dung đã được học. + Học nội dung phần I và II. + Xem trước phần III và IV: Động đất và núi lửa. - HS: Lắng nghe và tiếp nhận nhiệm vụ. - Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Gợi ý, hỗ trợ học sinh thực hiện nhiệm vụ tại nhà. Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận - HS: Báo cáo kết quả làm việc vào tiết học sau. - Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập - GV: Nhận xét, đánh giá. Trường Thành, ngày 10 tháng 11 năm 2024 DUYỆT CỦA TỔ TRƯỞNG Giáo viên thực hiện Nguyễn Thanh Lâm Nguyễn Minh Nhựt
  9. 9 DUYỆT CỦA LÃNH ĐẠO