Kế hoạch bài dạy môn Sinh Học 8 - Tuần 5, Tiết 10: Đông máu và nguyên tác truyền máu (GV: Giáp Văn Tân)

Nội dung text: Kế hoạch bài dạy môn Sinh Học 8 - Tuần 5, Tiết 10: Đông máu và nguyên tác truyền máu (GV: Giáp Văn Tân)

1. 1 Ngày soạn: 29/9/2022 Tiết 10: ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU I. MỤC TIÊU : 1. Kiến thức - Nêu được khái niệm đông máu, cơ chế của sự đông máu. - Nêu được hiện tượng đông máu và ý nghĩa của sự đông máu, ứng dụng. - Nêu được 4 nhóm máu chính ở người và các nguyên tắc truyền máu - Nêu được ý nghĩa của sự truyền máu. 2. Kỹ năng - Quan sát sơ đồ, nc thí nghiệm tìm kiến thức. Hoạt động nhóm - Vận dụng lý thuyết giải thích các hiện tượng liên quan đến đông máu trong đời sống 3. Thái độ - Giáo dục ý thức giữ gìn, bảo vệ cơ thể, biết xử lý khi bị chảy máu và giúp đỡ người xung quanh II. CHUẨN BỊ : GV: Tranh 15 SGK + Bảng phụ HS: Nghiên cứu trước bài ở nhà. III. HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC : 1. Ổn định tổ chức: (1’) 2. Kiểm tra bài cũ : (15’) Đề bài Câu 1 : Miễn dịch là gì ? Nêu sự khác nhau giữa miễn dịch tự nhiên và miễn dịch nhân tạo?VD ? Kể tên những bệnh mà trẻ em dưới 1 tuổi cần tiêm phòng ? Câu 2 : Kháng nguyên, kháng thể là gì ? Nêu các hàng rào bảo vệ cơ thể của bạch cầu ? Đáp án Câu Nội dung Điểm * Miễn dịch là khả năng cơ thể không bị mắc một bệnh nào đó. 1,25 điểm 1 *Có 2 loại miễn dịch: - MD tự nhiên: Khả năng tự chống bệnh của cơ thể ( do kháng thể) 1,25 điểm + có 2 loại miễn dịch nhiên: - MD bẩm sinh (bệnh toi gà....) - MD tập nhiễm (bệnh sởi, bệnh quai bị .) 1,25 điểm - MD nhân tạo: Tạo cho cơ thể khả năng miễn dịch bằng vacxin (bại liệt, bệnh lao, bệnh uốn ván .) 1,25 điểm - Những bệnh mà trẻ em dưới 1 tuổi cần tiêm phòng : lao, sởi, uốn ván, bại liệt, bại liệt -Kháng nguyên :là nhưng pt ngoại lai có khả năng KT cơ thể tiết kháng thể 1 điểm 2 -Kháng thể : là những pt Pr do cơ thể tiết ra để chống lại các KN. (5 điểm) * Bạch cầu tham gia bảo vệ cơ thể bằng cách: 1 điểm + Thực bào: Bạch cầu hình thành chân giả bắt và nuốt vi khuẩn rồi tiêu hoá + Tiết kháng thể vô hiệu hoá vi khuẩn: TB Limphô B 1 điểm + Phá huỷ tế bào đã bị nhiễm vi khuẩn bằng cách nhận diện và tiếp súc với 1 điểm chúng: TB Limphô T 1 điểm 3. Bài mới(25’) Hoạt động 1 : Đông máu(10’) Hoạt động của GV-HS Nội dung - Gv cho Hs nghiên cứu thông tin trong SGK tr. 48 hoàn I. Đông máu thành phiếu học tập với nội dung sau: + Hiện tượng đông máu + Khái niệm đông máu + Cơ chế + Vai trò ( ý nghĩa) của đông máu * Kết luận: Phiếu học tập - Gv đưa ra đáp án đúng để Hs tự theo dõi và so sánh Giáp Văn Tân - Trường THCS Lý Tự Trọng - Giáo án Sinh Học 8 - Năm học 2022 - 2023
2. 2 với kết quả của nhóm mình - Hs hoạt động theo nhóm, thảo luận hoàn thành phiếu học tập. - Đại diện các nhóm báo cáo kết quả và nhận xét lẫn nhau. PHIẾU HỌC TẬP TÌM HIỂU VỀ SỰ ĐÔNG MÁU Tiêu chí Nội dung 1. Hiện - Khi bị thương đứt mạch máu- máu chảy ra một lúc rồi ngừng nhờ một khối máu tượng bịt vế thương 2. Cơ chế Máu chảy Tế bào máu Tiểu cầu vỡ - Giải phóng enzim   Huyết tương chất sinh tơ máu Ca 2 Tơ máugiữa các tế bào máu Khối máu đông 3. Khái Đông máu là hiện tượng hình thành khối máu đông bịt kín vết thương niệm 4. Vai trò Giúp cơ thể tự bảo vệ chống mất máu khi bị thương Gv hỏi: Nhìn cơ chế đông máu cho biết: + Sự đông máu có ý nghĩa gì với sự sống của cơ thể? + Sự đông máu liên quan tới yếu tố nào của máu? + Máu không chảy ra khỏi mạch nữa là nhờ đâu? + Trong quá trình đông máu tiểu cầu đóng vai trò gì? Hs hoạt động cá nhân trả lời: - Vai trò của tiểu cầu : + Bám vào vết rách và bám vào nhau để tạo thành nút tiểu cầu bịt tạm thời vết rách + Giải phóng enzim giúp hình thành búi tơ máu để tạo thành khối máu đông Hoạt động 2: Các nguyên tắc truyền máu (15’) Hoạt động của GV-HS Nội dung II.Các nguyên tắc truyền máu Gv nêu câu hỏi: 1. Các nhóm máu ở người: + Hồng cầu máu người có mấy loại kháng nguyên? - HC có 2 loại kháng nguyên A và B + Huyết tương máu người nhận có loại kháng thể nào? - HT máu người nhận có kháng thể và  . + Tổng hợp lại có mấy loại nhóm máu ?  + Hoàn thành mối quan hệ cho và nhận giữa các Trong đó gây kết dính A, gây kết dính nhóm máu? B - Có 4 nhóm máu chính ở người :O, A, B, AB A-A - Sơ đồ mối quan hệ cho và nhận giữa các nhóm máu:  O – O AB- AB A A   B-B O O AB AB - Hs nghiên cứu TN của Cac Lanstâynơ  H. 15-2 SGK tr.48,49 Trao đổi nhóm B B Thống nhất trả lời: Gv hoàn thiện kiến thức để hs sửa chữa Gv nêu câu hỏi: 2. Các nguyên tắc tuân thủ khi truyền + Máu có cả kháng nguyên A và B có thể truyền cho máu: người có nhóm máu O được ko? Vì sao? - không được vì bị kết dính hồng cầu + Máu không có kháng nguyên A và B có thể truyền cho người có nhóm máu O được không? vì sao? - Có thể truyền vì không gây kết dính hồng + Máu có nhiễm các tác nhân gây bệnh ( virut viêm cầu Giáp Văn Tân - Trường THCS Lý Tự Trọng - Giáo án Sinh Học 8 - Năm học 2022 - 2023
3. 3 gan B, HIV.) có thể đem truyền cho người khác được không? - Không được truyền máu có mầm bệnh vì Hs hoạt động cá nhân trả lời câu hỏi: lây lan - Gv : Qua đây em kết luận gì về nguyên tắc truyền máu? * Kết luận: Khi truyền máu cần tuân theo -Yc hs liên hệ bản thân trả lời câu hỏi: nguyên tắc: + Khi nào cần truyền máu. Truyền máu có ý nghĩa gì? +Làm xét nghiệm trước để Lựa chọn nhóm + Việc cho máu có hại cho sức khỏe hay không? máu truyền cho phù hợp, tránh tai biến. - Hs liên hệ trả lời -> Hs khác nhận xét bổ sung. + Kiểm tra mầm bệnh trước khi truyền máu 4. Củng cố(4’) Hs làm bài tập: Đánh dấu vào câu trả lời đúng 1. TB máu nào tham gia vào qúa trình đông máu: a. Hồng cầu b. Bạch cầu c. Tiểu cầu 2. Người có nhóm máu AB không truyền được cho người có nhóm máu O, A, B vì: a. Nhóm máu AB hồng cầu có cả A và B b) Nhóm máu AB huyết tương ko có c) Nhóm máu AB ít người có - HS khá giỏi : câu 3 sgk tr 50 5. Hướng dẫn về nhà(1’) - Học bài trả lời câu hỏi SGK - Đọc mục em có biết Giáp Văn Tân - Trường THCS Lý Tự Trọng - Giáo án Sinh Học 8 - Năm học 2022 - 2023